M N O P

De afkortingen en woorden die beginnen met de M, N, O of P die kunnen voorkomen bij de aandoening CLL, vindt je hieronder.

M

  • Verklaring: Monoclonale Anti Bodies of Monoklonaal antilichaam.

    Verdere uitleg: monoklonale antistoffen zijn eiwitten (afweer- of antistoffen) die in een laboratorium worden ontwikkeld. Zij worden zo gemaakt dat ze eiwitreceptoren op de buitenkant van kankercellen kunnen herkennen en eraan binden.

  • Verklaring: Monoklonale B-cel Lymphocytosis (Lymfotose).

    Verdere uitleg: een bevinding (dus geen ziekte) waarbij er sprake is van een geringe toename van één type witte bloedcellen (b-lymfocyten) waarvan de betekenis niet duidelijk is.

  • Verklaring: Major Histocompatibility Complex.

    Verdere uitleg: MHC is een groot complex van genen, bij mensen HLA genaamd, dat codeert voor verschillende componenten in het afweersysteem, waaronder antigenen en bestanddelen van het complementsysteem.

  • Verklaring: Mean Corpuscular Hemogobin.

    Verdere uitleg: de berekening van de hoeveelheid zuurstof vervoerde hemoglobine in de rode bloedcellen.

  • Verklaring: Mean Corpuscular Hemogobin Concentration.

    Verdere uitleg: de berekening van de hemoglobine concentratie in rode bloedcellen.

  • Verklaring: Mean Corpuscular Volume.

    Verdere uitleg: de gemiddelde grootte van bloedcellen. Een te hoge MCV-waarde komt voor bij een bloedarmoede ten gevolge van vitamine B12 gebrek. Een te lage MCV-waarde komt voor bij gevolge van een ijzergebrek.

  • Verklaring: hersenvliesontsteking.

    Verdere uitleg: bij iemand met meningitis is het vlies rond de hersenen en/of ruggenmerg ontstoken door een bacterie of een virus.

  • Verklaring: urinelozing.

    Verdere uitleg: het plassen.

  • Verklaring: type witte bloedcel.

    Verdere uitleg: spelen eveneens een belangrijke rol in het immuunsysteem.

  • Verklaring: identieke antistoffen die buiten het lichaam worden aangemaakt en dezelfde functie hebben als de natuurlijke antistoffen, namelijk een ‘indringer’, in dit geval kankercellen, vernietigen.

    Verdere uitleg: zie Mab.

  • Verklaring: klierkoorts of ziekte van Pfeiffer.

    Verdere uitleg: ziekte van Pfeiffer in de volksmond beter bekend als de ‘kusziekte’. Klierkoorts is het gevolg van een infectie veroorzaakt door het Epstein-Barrvirus (EBV). Dit virus wordt doorgegeven via speeksel.

  • Verklaring: mazelen.

    Verdere uitleg: mazelen is een ziekte die veroorzaakt wordt door het mazelvirus en vooral kinderen treft.

  • Verklaring: Mean Platelet Volume.

    Verdere uitleg: het gemiddelde volume van de bloedplaatsjes. Jonge bloedplaatsjes zijn groter dan rijpere bloedplaatsjes.

  • Verklaring: Minimal or Measurable Residual Disease.

    Verdere uitleg: kleine aantallen leukemiecellen, die na behandeling in het beenmerg achterblijven, konden vroeger niet worden opgespoord. Het is nu wel mogelijk om met gevoeligere methoden deze kleine aantallen leukemiecellen, zogenaamde minimale restziekte in het Engels MRD op te sporen.

  • Verklaring: Magnetische Resonance Imaging scan.

    Verdere uitleg: in het magneetveld wekken korte radiogolven signalen op in het lichaam. Een computer verwerkt de signaalintensiteit tot allerlei doorsneden van de lichaamsregio.

  • Verklaring: een zeer jonge vorm van een bepaalde soort van witte bloedlichaampjes.

N

  • Verklaring: Natrium.

    Verdere uitleg: Natrium is belangrijk voor het regelen van de vochtbalans in het lichaam, het regelen van de bloeddruk en voor een goede werking van spier- en zenuwcellen. Het menselijk lichaam regelt onder meer via de nieren op een heel nauwkeurige manier de hoeveelheid natrium in het bloed.

  • Verklaring: Neurofiele granulocyt, wordt ook neurofiel genoemd.

    Verdere uitleg: een granulaire witte bloedcel die een essentieel onderdeel vormt van het immuunsysteem. Neurofielen vormen de grootste groep leukocyten en maken ongeveer 60% uit van het totale aantal witten bloedcellen dat in een gezond lichaam aanwezig is.

  • Bij neuropathie werken je zenuwen minder goed of zijn ze beschadigd. Neuropathie begint vaak in de tenen en vingers. Het kan ook naar je handen, armen, voeten en benen uitbreiden. Met een specifiek onderzoek bij de neuroloog kan vastgesteld worden of er sprake is van neuropathie en wat de mogelijke oorzaak is.

  • Verklaring: te kort aan neutrofiele witte bloedcellen die beschermen tegen infecties.

  • Verklaring: Next Generation Sequencing.

    Verdere uitleg: techniek waarmee het mogelijk is om van heel veel stukken DNA tegelijkertijd de code te bepalen in plaats van gen voor gen.

  • Verklaring: Non-Hodgkin Lymfoom.

    Verdere uitleg: het non-Hodgkin lymfoom omvat een grote groep ziekten. De ziekte ontstaat op één plaats in het lichaam, meestal in de lymfeklier of in het beenmerg en breidt zich vervolgens verder uit in de loop van maanden tot jaren. Aangezien lymfocyten zich van nature door het hele lichaam verspreiden, kunnen NHL-cellen zich behalve in de lymfeklieren ook nestelen in de milt, de lever, het beenmerg en opvallend vaak ook vaak ook in andere organen. CLL behoort tot de groep Non-Hodgkin.

  • Verklaring: Nederlands Tijdschrift voor Hematologie.

    Verdere uitleg: in het tijdschrift staan de laatste actuele ontwikkelingen in de Hematologie waardoor medische professionals de beste begeleiding aan patiënten en hun omgeving kunnen geven.

  • Verklaring: Nederlandse Vereniging voor Medische Oncologie.

  • Verklaring: Nederlandse Vereniging voor Hematologie.

O

  • Verklaring: Oxygen symbool voor zuurstof.

    Verdere uitleg: per dag ademen we zo’n tien- à twintigduizend keer in en uit. Uit de lucht haalt het lichaam zuurstof en dit wordt in de longen afgegeven aan het bloed. Zuurstof is onmisbaar voor ons lichaam, omdat we dit nodig hebben om de cellen in ons lichaam van energie te voorzien.

  • Verklaring: verstopping.

    Verdere uitleg: bij obstipatie of verstopping blijft de ontlasting te lang in de dikke darm. Hoe langer de poep in de dikke darm zit, hoe harder en droger het wordt.

  • Verklaring: oog.

  • Verklaring: medisch specialist.

    Verdere uitleg: een internist die zich in oncologie heeft gespecialiseerd. Een oncoloog houdt zich bezig met de diagnostiek en behandeling van kanker.

  • Verklaring: lichaamsvreemde stoffen die een immuunreactie kunnen uitlokken, de afscheiding van antistoffen.

    Verdere uitleg: men spreekt van oppervlakteantigeen als die deeltjes zich aan de oppervlakte van een indringer bevinden (virussen, kankercellen).

  • Verklaring: tot de mond behorend.

    Verdere uitleg: duidt op het gebruik van de mond.

  • Verklaring: middenoorontsteking.

    Verdere uitleg: een otitis media gaat meestal gepaard met een bovenste luchtweginfectie. Door slijmvlieszwelling is de buis van Eustachius (de verbinding tussen middenoor en de neus-keelholte) minder toegankelijk, ontstaat er druk in het middenoor waardoor de ontsteking kan ontstaan. Meestal is het een virale besmetting, soms zijn bacteriën de oorzaak.

  • Verklaring: Overall Response Rate.

    Verdere uitleg: het volledig of gedeeltelijk verdwijnen van de tekenen en symptomen van kanker.

  • Verklaring: Overall Survival.

    Verdere uitleg: overlevingspercentage.

P

  • Verklaring: zwerende vinger, fijt.

    Verdere uitleg: een etterende ontsteking aan de vingers of tenen ontstaan door een lokale verwonding die meestal veroorzaakt wordt door de stafylokok. Er kunnen complicaties optreden doordat de infectie aangrenzende structuren zoals pezen of botweefsel kan aantasten.

  • Verklaring: alvleesklier.

    Verdere uitleg: een klier die enzymen nodig voor de spijsvertering afscheidt. Dit is de exocriene functie. De endocriene functie van de alvleesklier speelt een belangrijke rol bij het regelen van de bloedsuikerspiegel. Bij een volwassen is deze klier langwerpig en achter de maag gelegen..

  • Verklaring: infectieziekte veroorzaakt door paratyfus bacteriën.

    Verdere uitleg: voedselvergiftiging door salmonellabacteriën.

  • Verklaring: ontsteking van het tandvlees.

    Verdere uitleg: vergevorderde tandvleesontstekingen kunnen veroorzaken dat de tanden en kiezen losraken.

  • Verklaring: kinkhoest.

    Verdere uitleg: kinkhoest is een infectie van de luchtwegen die veroorzaakt wordt door een bacterie. De bacterie maakt een gifstof aan, waardoor hoestbuien ontstaan. Deze hoestbuien kunnen 3-4 maanden duren.

  • Verklaring: buikvlies.

    Verdere uitleg: dunne weefsel laag die aan de binnenkant van de buikwand alle organen in de buik omgeeft.

  • Verklaring: buikvliesontsteking.

    Verdere uitleg: een ontsteking van het buikvlies meestal gevolg van een infectie. Vrijwel altijd een ernstige tot zeer ernstige situatie.

  • Verklaring: ontsteking van de keelholte.

    Verdere uitleg: keelontsteking is een ontsteking van de keelholte en/of de tonsillen (keelamandelen). Meestal veroorzaakt door een virus.

  • Verklaring: antistofvormende cellen.

    Verdere uitleg: plasmacellen of plasmocyten zijn immunoglobuline producerende cellen die ontstaan uit B-lymfocyten. Het zijn speciale witte bloedcellen die antilichamen (immunoglobuline, antistoffen) aanmaken.

  • Verklaring: longontsteking.

    Verdere uitleg: bij een longontsteking zijn de bronchiën (de kleine vertakkingen) en de longblaasjes ontstoken. Meestal is een bacterie (pneumokok) de oorzaak, soms een virus. Een combinatie kan ook mogelijk zijn. Het ademen is meestal moeilijk bij een longontsteking en kan pijnlijk zijn door de spieren rond de borst- en rugpijn dien van het vele hoesten. Benauwdheid. Ophoesten van gele of groene slijm, soms met wat bloed.

  • Verklaring: Polymerase Chain Reaction PCR-test Bij tal van infectieziektes is PCR mogelijk om de ziekteverwekker aan te tonen. PCR is eerder positief en geeft sneller resultaat dan een kweek (cellen laten groeien in laboratorium). Gebruik bij bv COVID-19 , parasieten, kinkhoest, TBC.

    Verdere uitleg: Polymerasekettingreactie is een manier om uit zeer kleine hoeveelheid DNA specifiek een of meer gedeeltes te multipliceren tot er genoeg van is om het te analyseren.

  • Verklaring: Progression Free Survival.

    Verdere uitleg: de tijdsduur tijdens en na de behandeling maar dat deze ziekte niet erger wordt.

  • Verklaring: Partial Response, Partial Remission.

    Verdere uitleg: gedeeltelijk reactie, gedeeltelijke verbetering, als de aandoening gedeeltelijk terrein verliest en de toestand van de patiënt tijdelijk verbetert.

  • Verklaring: sputum.

    Verdere uitleg: hoesten, gepaard gaande met het opgeven van slijm, vermengd met speeksel, uit de diepe luchtwegen ingeval van een luchtweginfectie, zoals longontsteking of bronchitis: het kan bevatten: witte bloedcellen, fibrine (bloedstolsel-eiwit dat belangrijke rol speelt bij de normale wondgenezing en bloedstolling, bloed en micro-organisme.

  • Verklaring: is een ziekte die steeds ernstiger wordt.

  • Verklaring: jeuk.

  • Verklaring: Patiënt.

  • Verklaring: tandmerg.

    Verdere uitleg: het geheel van bindweefsel, zenuwweefsel en bloedvaten dat zich in het wortelkanaal bevindt. Bij ontsteking is een wortelkanaalbehandeling noodzakelijk.

  • Verklaring: oprispen van maagzuur.

    Verdere uitleg: zuurbranden, refluxklachten.